luc-tuymans-the-real-thing-house-of-cards-01

Kunst op tv, afl. 5: Luc Tuymans bij House of Cards

Waarom worden kunstwerken gebruikt in televisieseries? In deze serie blogs diep ik iedere aflevering een scene uit. Deze keer: wat doet dat boek van Luc Tuymans in House of Cards?

House of Cards, seizoen 2, aflevering 11 (chapter 24)

Ik ben nu het nieuwe seizoen (4!) van House of Cards aan het bingewatchen. Er hangt enorm veel interessante kunst in het Witte Huis. Maar ik moet vooral denken aan een fantastische scene uit seizoen 2.

Het begint zo:

 “Luc Tuymans, he’s the real thing!”

zegt Remy Danton terwijl hij door een boek bladert, in het tweede seizoen van de Netflixserie House of CardsEen zin om van te smullen, in zoveel opzichten! De Nederlandse vertaler heeft er duidelijk niets van begrepen want het wordt ondertiteld met ‘Luc Tuymans. Geweldig’.

Want dan komt het. De andere man zegt:

“Well, I’ll take your word. It’s not mine. None of it. California… You want to sell your house, your realtor decorates it. Well, one room at least.”

Keeping up appearances. Dus dan leg je quasinonchalant een boek van misschien wel de bekendste Europese schilder in je huis. En dat niet alleen, het is ook nog eens een boek over het grafisch werk van de schilder. Lekker niche, dus zeer verfijnd. De makelaar in de serie kiest dus voor Tuymans omdat hij beroemd is, en misschien vanwege een Europees sausje. Wellicht willen huizenkopers zich daarmee identificeren.

luc-tuymans-the-real-thing-house-of-cards-02

Maar waarom kiezen de makers van House of Cards nou juist voor Tuymans?

Omdat zijn thema’s, macht en het beeld, passen bij de aard van House of Cards. De serie gaat over Frank Underwood (gespeeld door Kevin Spacey, die overigens niet in deze scène voorkomt) die door heel wat politiek gekonkel president van de Verenigde Staten wil worden. Niet dat hij nou zulke goede ideeën heeft voor de toekomst van het land, maar omdat hij macht wil. En om dat te bereiken, moet hij mensen tegen elkaar uitspelen. Een moeder van een klasgenootje zei ooit: ‘Hij gaat creatief met de waarheid om’, en precies dat doet Underwood, om zo gunstig mogelijk over te komen. Hierbij alvast een wijze les van Underwood: terwijl hij wordt belaagd door journalisten wegens een rechtszaak zegt hij tegen de camera: “When you’re fresh meat, kill and throw them something fresher.”

Hier trouwens een compilatie van meer prachtige quotes van Frank ‘Democracy is overrated’ Underwood:

Terug naar Tuymans. Deze Belgische schilder maakt wat hij zelf noemt ‘authentieke vervalsingen’.[1] Hij gelooft dat hij geen nieuwe beelden kan toevoegen aan de wereld, en daarom baseert hij zijn schilderijen op foto’s. Een vervalsing is natuurlijk niet ‘echt’, en dat maakt de zin ‘Luc Tuymans, he’s the real thing’ gevat. Maar toch is het feitelijk juist, omdat het beeld door Tuymans persoonlijk geïnterpreteerd en geschilderd wordt, waardoor het toch wel authentiek te noemen is.

Een schilderij van Tuymans is dus eigenlijk een reconstructie van zijn eigen gedachten over momenten uit de geschiedenis. In 2002 zei hij daarover in Art Press: ‘Whether it’s drawings –I make a great deal– a film, a video or a photograph, they are already images, and so they have been worked on before they are painted. My aim is to make them signify in a completely different way from what we have seen before’.[2]

Tuymans kiest vaak beelden uit de massamedia, omdat hij zichzelf ziet als deel van de televisiegeneratie. Ook daarom is het gepast dat hij nu genoemd wordt in een televisieserie. In een video van Tate zegt hij over tv: ‘For me the most empowering effect is much more the element of the media image, because I grew up as part of a television generation, which means that you have an impoverishment in terms of experience, but you have an abundance in terms of imagery’.[3]

En binnen House of Cards is Underwood veel bezig met hoe hij overkomt op televisie en in de pers. Een verprutst televisiedebat stokt bijvoorbeeld zijn beklimming van de politieke ladder. Zijn relatie met een journalist (Zoe Barnes), die hij selectief informatie doorspeelt, staat centraal in het eerste seizoen.

Tuymans, die geïnteresseerd is in de macht van het beeld, in een televisieserie die gaat over de macht van het beeld. Een betere match is niet denkbaar.

 

Noten:

[1] Ulrich Loock (red.), Luc Tuymans, Londen 2003 (1996), pp. 6-31

[2] Éric Suchère, ‘Luc Tuymans. More than a medium’, Art Press (2002) nr. 281 (juli), p. 31

[3] http://www.tate.org.uk/context-comment/video/tateshots-luc-tuymans

 

EXTRA

Ik heb vorige zomer ook een videoversie van bovenstaand blog gemaakt (mijn eerste video!), onder begeleiding van ARTtube.